Τεχνητή Διατροφή: Εντερική Σίτιση, Παρεντερική Σίτιση, Γαστροστομία και Ενδοφλέβια Χορήγηση

 

Πότε χρειάζεται η τεχνητή διατροφή;

Σε ορισμένες περιπτώσεις, η από του στόματος σίτιση γίνεται δύσκολη ή ανεπαρκής. Για παράδειγμα, ο ασθενής μπορεί να αντιμετωπίζει μειωμένη λειτουργικότητα του πεπτικού σωλήνα ή δυσκολία στην κατάποση.

Ως αποτέλεσμα, η από του στόματος διατροφή μπορεί να μην καλύπτει τις συνολικές ενεργειακές και θρεπτικές ανάγκες του οργανισμού. Επομένως, ο θεράπων ιατρός μαζί με τον κλινικό διαιτολόγο μπορούν να επιλέξουν μια κατάλληλη μέθοδο τεχνητής διατροφής.

Ανάλογα με την κλινική κατάσταση, ο ασθενής μπορεί να χρειαστεί εντερική διατροφή (γαστροστομία, levin, νηστιδοστομία), περιφερική παρεντερική ή ολική παρεντερική σίτιση. Στόχος της διατροφικής υποστήριξης είναι η κάλυψη των ενεργειακών και θρεπτικών αναγκών του οργανισμού.

Ωστόσο, η από του στόματος διατροφή θα πρέπει να ενθαρρύνεται, όταν ο ασθενής μπορεί να σιτιστεί με ασφάλεια. Ακόμη και όταν χρειάζεται κάποια άλλη μέθοδο διατροφικής υποστήριξης, η από του στόματος σίτιση μπορεί να συνεχιστεί συμπληρωματικά, εφόσον δεν προκαλεί επιπλοκές.

 

Εντερική διατροφή

Η ιατρική ομάδα και ο κλινικός διαιτολόγος προτιμούν την εντερική διατροφή έναντι της παρεντερικής, όταν ο πεπτικός σωλήνας λειτουργεί και μπορεί να χρησιμοποιηθεί με ασφάλεια.

Με την εντερική διατροφή, ο ασθενής λαμβάνει το θρεπτικό διάλυμα μέσω του πεπτικού σωλήνα. Έτσι, ο οργανισμός χρησιμοποιεί τη φυσιολογική πεπτική οδό.

Επιπλέον, η εντερική διατροφή παρουσιάζει γενικά λιγότερες επιπλοκές σε σχέση με την παρεντερική διατροφή. Για αυτόν τον λόγο, η ιατρική ομάδα συμπεριλαμβανομένου του κλινικού διαιτολόγου, την προτιμούν όταν η κατάσταση του ασθενούς το επιτρέπει.

 

Ποιες είναι οι οδοί χορήγησης της εντερικής διατροφής;

Η ιατρική ομάδα με τον κλινικό διαιτολόγο, επιλέγουν την κατάλληλη οδό χορήγησης με βάση την κατάσταση και τις ανάγκες του ασθενούς.

Συγκεκριμένα, οι βασικές επιλογές περιλαμβάνουν:

  • Ρινική κοιλότητα (π.χ levin): ο ασθενής λαμβάνει εντερική διατροφή μέσω ρινογαστρικού, ρινοδωδεκαδακτυλικού ή ρινονηστιδικού καθετήρα.
  • Στόμαχος (π.χ γαστροστομία): η ιατρική ομάδα με τον κλινικό διαιτολόγο χορηγούν τη διατροφή μέσω γαστρικού καθετήρα.
  • Νήστιδα (π.χ. νηστιδοστομία): η ιατρική ομάδα με τον κλινικό διαιτολόγο χορηγούν τη διατροφή μέσω νηστιδικού καθετήρα.

 

Τρόποι χορήγησης της εντερικής διατροφής

Η ιατρική ομάδα με τον κλινικό διαιτολόγο μπορούν να χορηγήσουν την εντερική διατροφή με διαφορετικούς τρόπους. Η επιλογή εξαρτάται από την ανεκτικότητα και τις ανάγκες του ασθενούς.

Α. Bolus χορήγηση

Η bolus χορήγηση προσομοιάζει περισσότερο στη φυσιολογική διατροφή. Παράλληλα, απαιτεί λιγότερο χρόνο και εξοπλισμό.

Επιπλέον, προσφέρει στον ασθενή μεγαλύτερη ελευθερία κινήσεων. Έτσι, μπορεί να διευκολύνει την καθημερινότητά του σε συγκεκριμένες περιπτώσεις.

Β. Κυκλική ή συνεχής στάγδην χορήγηση

Με την κυκλική ή συνεχή στάγδην χορήγηση, η ομάδα υγείας μπορεί να χορηγήσει με ασφάλεια μεγαλύτερους όγκους εντερικής διατροφής μέσα στο 24ωρο.

Ωστόσο, η συγκεκριμένη μέθοδος μπορεί να δεσμεύσει τον ασθενή για αρκετές ώρες. Επομένως, οι επαγγελματίες υγείας επιλέγουν τον κατάλληλο τρόπο χορήγησης σύμφωνα με την κλινική εικόνα και την ανεκτικότητα του ασθενούς.

 

Γαστροστομία και εντερική σίτιση

Σε ασθενείς που χρειάζονται μακροχρόνια εντερική διατροφή, η ομάδα υγείας μπορεί να επιλέξει τη γαστροστομία ως οδό χορήγησης.

Η γαστροστομία προσφέρει άμεση πρόσβαση στο στομάχι μέσω ειδικού γαστρικού καθετήρα. Έτσι, ο ασθενής μπορεί να λαμβάνει την απαραίτητη διατροφική υποστήριξη χωρίς τη χρήση ρινογαστρικού καθετήρα.

Παράλληλα, ο θεράπων ιατρός με τον κλινικό διαιτολόγο, αξιολογεί την κλινική κατάσταση, τη διάρκεια της διατροφικής υποστήριξης και τις ιδιαίτερες ανάγκες του ασθενούς πριν επιλέξει τη συγκεκριμένη μέθοδο.

 

Παρεντερική διατροφή

Ο θεράπων ιατρός και ο κλινικός διαιτολόγος, χρησιμοποιούν την παρεντερική διατροφή όταν ο πεπτικός σωλήνας δεν μπορεί να χρησιμοποιηθεί με ασφάλεια ή δεν λειτουργεί επαρκώς.

Για παράδειγμα, ο ασθενής μπορεί να χρειαστεί παρεντερική διατροφή σε περιπτώσεις όπως:

  • απόφραξη του πεπτικού σωλήνα,
  • ειλεός,
  • σοβαρή υποθρεψία,
  • σοβαρές διάρροιες,
  • άλλες καταστάσεις που καθιστούν αδύνατη ή ανεπαρκή τη χρήση του πεπτικού σωλήνα.

Με την παρεντερική διατροφή, ο ασθενής λαμβάνει τα απαραίτητα θρεπτικά συστατικά απευθείας στην κυκλοφορία του αίματος. Για τον σκοπό αυτό, η ομάδα υγείας χρησιμοποιεί κατάλληλη φλεβική οδό.

 

Ποιες είναι οι οδοί χορήγησης της παρεντερικής διατροφής;

Η ιατρική ομάδα μαζί με τον κλινικό διαιτολόγο, επιλέγουν την κατάλληλη φλεβική οδό ανάλογα με τις ανάγκες του ασθενούς και τη διάρκεια της διατροφικής υποστήριξης.

Α. Περιφερική χορήγηση

Ο ασθενής λαμβάνει την παρεντερική διατροφή μέσω περιφερικής φλέβας.

Β. Κεντρική χορήγηση

Ο ασθενής λαμβάνει την παρεντερική διατροφή μέσω κεντρικού φλεβικού καθετήρα.

 

Ποιος είναι ο στόχος της τεχνητής διατροφής;

Κύριος στόχος των εναλλακτικών οδών σίτισης είναι η επαρκής θρεπτική υποστήριξη του ασθενούς.

Παράλληλα, η διατροφική υποστήριξη βοηθά στη διατήρηση των δυνάμεών του και στην εξασφάλιση καλύτερης ποιότητας ζωής.

Επιπλέον, η επαρκής πρόσληψη ενέργειας και θρεπτικών συστατικών υποστηρίζει τον οργανισμό κατά τη διάρκεια της θεραπείας. Έτσι, ο ασθενής μπορεί να διατηρήσει καλύτερα τη φυσική του κατάσταση και να ανταποκριθεί στις εκάστοτε θεραπευτικές ανάγκες.

Για αυτόν τον λόγο, η κατάλληλη διατροφική υποστήριξη αποτελεί σημαντικό μέρος της συνολικής φροντίδας του ασθενούς. Παράλληλα, μπορεί να συμβάλει στη μείωση του χρόνου νοσηλείας και ανάρρωσης, ανάλογα πάντοτε με την κλινική του κατάσταση.

 

Ειδικά σκευάσματα διατροφικής υποστήριξης

Τόσο στην εντερική διατροφή όσο και στην παρεντερική σίτιση, ο θεράπων ιατρός και ο κλινικός διαιτολόγος μπορούν να χρησιμοποιήσουν ειδικά σκευάσματα διατροφικής υποστήριξης.

Τα σκευάσματα αυτά παρέχουν θερμίδες, πρωτεΐνες και τα υπόλοιπα απαραίτητα θρεπτικά συστατικά. Με αυτόν τον τρόπο, ο οργανισμός λαμβάνει τα στοιχεία που χρειάζεται όταν η από του στόματος πρόσληψη δεν επαρκεί.

Παράλληλα, η ιατρική ομάδα μαζί με τον κλινικό διαιτολόγο προσαρμόζει την ποσότητα και τον όγκο της διατροφικής υποστήριξης στις ανάγκες και στην ανεκτικότητα του ασθενούς.

Επομένως, η διατροφική υποστήριξη μπορεί να προσαρμοστεί στην κατάσταση κάθε ασθενούς και στο είδος της σίτισης που χρειάζεται.

 

Κάλυψη του κόστους

Αξίζει, επίσης, να σημειωθεί ότι τα ασφαλιστικά ταμεία μπορούν να καλύψουν το κόστος συγκεκριμένων μεθόδων τεχνητής διατροφής και σχετικών σκευασμάτων, όταν ο ασθενής πληροί τις προβλεπόμενες προϋποθέσεις.

Επιπλέον, οι προϋποθέσεις και η διαδικασία κάλυψης εξαρτώνται από το εκάστοτε ασφαλιστικό πλαίσιο.

 

Video στην εκπομπή “Υγεία πάνω από όλα”: Τεχνητή διατροφή και μορφές τεχνητής σίτισης

Τέλος, παρακολουθήστε ένα απόσπασμα από συνέντευξη του κ. Καραφυλλίδη στην εκπομπή “Υγεία πάνω από όλα”, σχετικά με την τεχνητή διατροφή.

Στο video παρουσιάζονται οι βασικές μορφές τεχνητής σίτισης, όπως η εντερική και η παρεντερική διατροφή.